پنجشنبه , ۱۴ فروردین ۱۳۹۹
آخرین خبرها

افزایش ۵۰ درصدی بهای بنزین بهانه ای برای اشتغال

image_print

منوچهر نجمایی

زمزمه گران شدن بنزین تا ۵۰ درصد و افزایش بهای دیگر حامل های انرژی، از جمله مسایلی است که در روزهای اخیر، علاوه بر آنکه در فضاهای مجازی پخش شده و می شود، میان مردم هم دهان به دهان می چرخد اما هنوز هیچکدام از مسوولان رده بالای مرتبط، در این زمینه ابراز نظر قطعی
نکرده اند، اگر چه مهندس زنگنه وزیر نفت در پایان جلسه هیئت دولت و حضور در حیاط پاستور و در محاصره خبرنگاران رسانه های مختلف گران شدن حامل های انرژی را تلویحا رد کرد اما نیم
اشاره ای هم داشت مبنی بر اینکه، هنوز دولت تصمیم مقتضی برای این منظور نگرفته است، اما مردم می گویند:
ما، دولت را خوب می شناسیم و تجربه کرده ایم که، اگر قرار باشد دولت چیزی را گران کند، اول
شایعه اش را مطرح می کند تا به نوعی غیرمستقیم نظر و واکنش مردم را ارزیابی کرده و بعد برای آن تصمیم بگیرد، پس بدین ترتیب گران شدن بنزین قطعی است البته این حرف و نقل های مردم به یکی دو هفته پیش باز می گردد اما از آن زمان تاکنون
بی وقفه بحث گران شدن بنزین تا سقف لیتری ۱۵۰۰ تومان به عناوین مختلف میان مجلسیان و دولتمردان و ابراز نظر مردم در برابر دوربین و میکروفون گزارشگران رسانه های ملی هر روز داغ و داغ تر می شود و شاید به این دلیل بود که دکتر حسن روحانی رئیس جمهور در همایش حقوق شهروندی گریزی هم به گران شدن بنزین زد اگر چه با صراحت به این موضوع پرداخته نشد، اما دو سه مورد را رئیس جمهور عنوان کرد که نشان از قطعی شدن افزایش قیمت بنزین و دیگر
حامل های انرژی بود.
۱- در آمد حاصل از افزایش بنزین، ایجاد سرمایه برای تولید اشتغال است
۲- از پنج سال پیش قرار بود که این افزایش بطور تدریجی صورت بگیرد که اکنون این بازه زمانی به اتمام رسیده است
۳- افزایش بهای بنزین به گونه ای خواهد بود که از نصف قیمت بنزین جهانی بیشتر نشود.
اگر چه موارد مطرح شده هر کدام به نوعی جای بحث و تامل دارد، اما در مجموع افزایش ۵۰ درصدی بهای بنزین را از زبان رئیس جمهوری قطعی تلقی می کنیم، اما قبول کنیم که این افزایش قیمت به نوعی معیشت زندگی مردم را بر هم خواهد زد، چرا که زندگی مردم با گرانی و افزایش قیمت در مورد تمامی نیازهای عمومی روبرو خواهد شد که
ساده ترین آن افزایش کرایه حمل و نقل عمومی درون شهری و برون شهری است که از جیب مردم در می آید و همین مسئله افزایش بهای حمل و نقل در توزیع کالاهای عمومی مورد نیاز مردم هم دیده خواهد شد، مگر آنکه دولت تصمیم بگیرد که نرخ حمل و نقل را ثابت نگهدارد که به هیچ عنوان عملی نبوده و چالش هایی را در اعتراض سیستم حمل و نقل مسافر و کالا روبروی دولت قرار می دهد.
از سوی دیگر گفته شده است – البته نه بطور قطع و یقین- که شاید یکی از اهداف گران شدن بهای بنزین این باشد که مردم ناچار بشوند در سفرهای درون شهری از وسایط نقلیه عمومی استفاده کنند و با کم شدن میزان خودروهای شخصی در کلانشهرها، مقداری از آلودگی های هوا کاسته بشود، اگر چه این مورد صراحتا و شفاف اعلام نشده و به نظر می رسد پیش بینی و حدس و گمان های مردمی است اما اگر این قضیه واقعیت داشته باشد، کار بسیار بجا و منطقی است اما از سوی دیگر، برای خیلی ها فرق نمی کند بنزین گران باشد یا ارزان، سفرهای درون شهری با خودروهای شخصی و بیشتر – تک سرنشین- هم چنان ادامه خواهد داشت اما در مورد آنچه دکتر روحانی مطرح کرده است، لازم است اشاره ای به آنها بشود.
آنچه مسلم است درآمد حاصل از فروش
حامل های انرژی با هر قیمت و بهایی باشد چه ارزان و چه گران، مستقیما به حساب خزانه دولت واریز
می شود و چون به دلیل واریزی درآمدهای دولتی به خزانه دقیقا مقدار و محل ایجاد درآمد و واریز آن خزانه مشخص نیست، نمی توان دقیقا میزان درآمد حاصل از افزایش قیمت حامل های انرژی که قرار است از آن در بحث ایجاد اشتغال سرمایه گذاری بشود را مشخص کرد که بکارگیری آن حساب شده و با برنامه ریزی باشد و این در حالی است که دولت مختار و آزاد است که هر وقت و برای هر موردی از خزانه برداشت و هزینه کند اما با توجه به تاکید رئیس جمهور مبنی بر سرمایه گذاری برای ایجاد اشتغال از درآمد حاصله از افزایش بهای حامل انرژی می بایستی برای این منبع درآمدی، حساب
جداگانه ای در نظر گرفته می شد که دولت با توجه به میزان درآمدی مذکور و سرمایه بدست آمده برای ایجاد اشتغال بتواند برنامه ریزی مورد نظر را داشته باشد. بد نیست در پرانتز هم انتقاد کوچکی از دکتر روحانی داشته باشیم که در یکی از
سخنرانی های تلویزیونی که در باره ایجاد اشتغال و تامین
سرمایه گذاری داشت به یک نکته تاکید نمود که: «قرار نیست پول این سرمایه گذاریها را از مردم بگیریم»
که البته این گونه نشد
اما اینکه رئیس جمهور می گوید:«افزایش قیمت بنزین هر چقدر باشد، بیش از نصف بهای بنزین جهانی نخواهد شد»
که شرح این بخش از اعلام رئیس جمهور با چند پرسش مطرح می کنیم که: اگر نرخ بنزین در سطح جهانی یا مثلا در آمریکا و بعضی کشورهای اروپایی از نرخ بنزین مصرفی در ایران خیلی بیشتر است و ما با این افزایش به «نصف قیمت جهانی هم
نمی رسیم» نگاهی به آن روی سکه انداخته اید که:
۱- درآمد سرانه مردم کشورهای مورد نظر به نسبت درآمد سرانه ایران چقدر است که در نیازها و معشیت زندگی می توانند هم بنزین گران بخرند و هم به راحتی و بی دغدغه زندگی کنند؟
۲- آیا میزان و امکانات وسایط نقلیه برای سفرهای درون شهری پایتخت و کلانشهرهای ما به همان تعداد و میزان و به گونه ای است که در کشورهای هدف ریاست جمهوری است؟
پس بهتر است که هر دو روی سکه دیده بشود، به قول دکتر روحانی حقوق شهروندی بطور نه کامل – که نیمه کامل رعایت بشود که البته نگاهی گذرا به این موارد نشان می دهد که بطور قطع اینگونه
هزینه ها و بسیاری دیگر از هزینه های دولتی برخلاف گفته رئیس جمهور از جیب مردم برداشته می شود. البته با توجه به مصرف حامل های انرژی که نام وسیع و بسیط گسترده ای دارد که حتی ممکن است شامل گاز و برق مصرفی هم بشود ولی ظاهرا اشاره رئیس جمهور فقط به افزایش قیمت بنزین و گازوئیل بود که مورد مصرف خودروهای سبک و سنگین است، اما اگر قرار باشد در
برنامه ریزیهای دولت و پیشنهاد به مجلس نام «حامل های انرژی» مطرح بشود باید در آینده ای نه چندان دور با افزایش قیمت مصرف برق و گاز هم روبرو باشیم. اگر چه در هدف گذاری افزایش بهای گازوئیل و بنزین، اشاره ای نه جدی که عبوری و خیلی ضعیف به کاهش آلودگی هم شده است و شاید بشود از آن به عنوان یک عامل محرک برای شهروندان به ویژه در شهرهای بزرگ باشد که بدون توجه به افزایش آلودگی هوای شهر از سوخت بنزین، خود را موظف و ملزم به استفاده سفرهای درون شهری از وسایط نقلیه عمومی نمی کنند که در ابتدای بحث اشاره هم شد که برای بعضی ها فرقی نمی کند و گران شدن بنزین هر چقدر هم زیادتر بشود آنها کار خودشان را انجام می دهند ورود جدی تر نیروی انتظامی در موظف شناختن دارندگان وسایط نقلیه شخصی با عنوان طرح فرد و زوج، اگر نه بطور قطع اما تا حدودی، حتی اگر ناچیز هم باشد از آلودگی هوا خواهد کاست. بهرحال باید از اهرم های بازدارندگی شدیدتری استفاده کرد چرا که نباید هیچ دلیلی وجود داشته باشد عده ای برای رفاه بیشتر خودشان از خودروهای شخصی حتی تک سرنشین استفاده کنند و سلامت و جان دیگر شهروندان را به خطر بیندازید. البته چون تهران بزرگ از جمله کلانشهرهایی است که بیشتر تولید آلودگی را دارد و رفت و آمد خودروها، حتی اگر فرسوده هم نباشند تولید دی اکسید کربن خواهند کرد راهنمایی و رانندگی تهران طرح فرد و زوج را از در خانه ها اعمال کرده به گونه ای که حتی اجازه ورود خودروهای شامل طرح را از در منزل به کوچه و خیابان هم نمی دهد کار خوبی است اما با توجه به آلودگی های بیماری زا حاصل از سوخت خودروها در روزهای اخیر، نه فقط شهر تهران، که بسیاری از شهرهای دیگر کشور را هم دربرگرفت چه اشکالی دارد که طرح کنترل فرد و زوج از در منازل در شهرهای دیگر نیز به اجرا گذارده بشود از این گذشته، البته ممکن است در ابتدای کار مشکل باشد هم چنانکه همین طرح زوج و فرد با اشکالات متعددی روبرو بود ولی آنقدر جدی گرفته شد که بهرحال مردم به آن تن دادند حتی اگر ناراضی هم باشند بنابراین این دست زدن جدی به جلوگیری از رفت و آمد، خودروهای تک سرنشین در هر شرایطی در شهرها نیز اعمال بشود اگر چه در ابتدای کار مشکل بوده و حتی با مخالفت هایی هم ممکن است روبرو بشود ولی باید در بحث سلامت مردم بالاخره راهکارها را به هر شکل و حتی اگر با مخالفت هایی هم روبرو می شود باید از یک مکان و زمان ضربتی شروع کرد.

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

4 + 1 =

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>