سه شنبه , ۲۶ تیر ۱۳۹۷
آخرین خبرها

رحیم رحمانی – مرکز بهداشت شهرستان کرمانشاه / بیماری کشنده «هاری»

image_print

در صورت گزش توسط هر حیوانی احتمال خطر ابتلا به بیماری هاری را فراموش نکنید و آن را جدی بگیرید
تعریف بیماری هاری
هاری یک بیماری عفونی، حاد و کشنده ویروسی است این بیماری مخصوص گوشتخواران اهلی و وحشی بوده، انسان و سایر حیوان های خونگرم پستاندار، به طور تصادفی و اغلب از طریق حیوان گزیدگی به آن مبتلا می شوند.
اهمیت بیماری هاری به دلایل زیر است:
۱- میزان کشندگی بالا (صددرصد)، به طوری که پس از ظهور علائم بالینی چه در انسان چه در حیوان، قابل درمان نبوده و بیمار محکوم به مرگ خواهد بود.
۲- افزایش روند موارد حیوان گزیدگی در انسان، به طوری که به ناچار سالانه مبالغ زیادی صرف خرید سرم و واکسن ضد هاری جهت درمان پیشگیری آسیب دیدگان می شود.
۳- تلفات دام و خسارت های اقتصادی ناشی از این بیماری که در دام ها ایجاد می شود.
در ایران بیش از ۸۵ درصد از موارد حیوان گزیدگی توسط سگ اتفاق می افتد که بیشتر این موارد به سگ های خانگی و سگ گله اختصاص دارد و متاسفانه علت اصلی آن، عدم قلاده گذاری است.
عامل بیماری
عامل هاری، ویروس هاری است.
راه های سرایت بیماری به حیوان و انسان
۱- گاز گرفتن
اصلی ترین راه سرایت بیماری، گاز گرفتن به وسیله حیوان هار است، البته از طریق کشیده شدن پنجه آغشته به بزاق حاوی ویروس هاری به ویژه در گربه و گربه سانان نیز بیماری منتقل می شود.
۲- پوست
از طریق پوست سالم، هاری سرایت پذیر نیست، ولی از راه کوچک ترین خراش یا زخم در پوست، این بیماری منتقل می شود.
۳- ویروس هاری از طریق مخاط آلوده نیز به انسان و حیوان های دیگر منتقل می شود، بنابراین، سگ ها و گربه های به ظاهر سالم که در اواخر دوره نهفتگی بیماری هاری هستند و هنوز علائم هاری در آنها ظاهر نشده است، از طریق لیسیدن لب، چشم و بینی کودکانی که با آنها بازی می کنند بیماری هاری را انتقال می دهند.
تمام پستانداران خونگرم اهلی و وحشی به بیماری هاری حساس هستند و میزبان های مختلفی موجب گسترش وسیع هاری می گردند.
در خصوص بروز علائم هاری در حیوان باید به این نکته مهم توجه داشت که در برخی موارد ۳ تا ۱۰ روز قبل از بروز علائم در سگ و گربه، ویروس وجود در بزاق حیوان می تواند بیماری را منتقل کند، به عبارت دیگر اگر بزاق سگ و گربه در زمان گاز گرفتن به ویروس هاری آلوده باشد، علائم حداکثر تا ۱۰ روز بعد در حیوان ظاهر شده و سپس حیوان خواهد مرد
پس از طی دوره نهفتگی، اولین علامت بیماری، تغییر در رفتار و عادت های حیوان است به نحوی که با بیش از اندازه به صاحب خود انس و الفت پیدا
می کند و مثل این که از او کمک می طلبد یا عصبانی و بدخو شده، غذای خود را به دلیل اختلال در بلع به خوبی نمی خورد.
پیشرفت بیماری در برخی موارد به صورت فلجی (هاری ساکت) بوده، حیوان به گوشه ای پناه
می برد و ابتدا دست ها، سپس پاها و بعد سایر
اندام ها فلج شده و در نهایت به علت فلج دستگاه تنفسی می میرد، ولی در بیشتر موارد، پس از دوره تغییر رفتار، حیوان پریشان و مضطرب و کم کم وحشی و درنده (هاری خشمگین) می شود و به هر کس و هر حیوان سر راه خود حمله می برد، در نهایت، پس از مدتی به علت عدم قدرت بلع، کف از دهانش سرازیر شده، صدای پارس حیوان خشن، ناموزون و بریده بوده و درندگی در چهره اش هویدا است، در اغلب موارد، مردم سگ ها را می کشند و اگر فرار کنند، به زودی در اثر فلج دستگاه تنفسی خواهند مرد.
اگر هاری در گربه اتفاق بیفتد پس از طی دوره نهفتگی به محل تاریکی می رود و از طریق پنجه کشیدن، مشابه گاز گرفتن سگ یا گرگ، هاری را انتقال می دهد.
درمان
در صورت شروع علائم هاری، بیماری درمان پذیر نیست و با وجود مراقبت های کامل، بیماران در طی یک تا دو هفته پس از شروع علائم می میرند.
برای کنترل بیماری هاری هر فردی باید در این زمینه احساس مسوولیت نماید انجام اقدامات زیر
می تواند در کنترل بیماری هاری موثر باشد.
۱- خودداری از نگهداری سگ و گربه در منزل، مگر در موارد استثنایی و در صورت نگهداری قلاده زدن و واکسیناسیون آنها علیه هاری
۲- خودداری از تردد سگ های خانگی و صاحب دار در معابر عمومی و پارک ها
۳- جلوگیری از نزدیک شدن کودکان به سگ های ولگرد
۴- توجه خاص به گازگرفتگی حیوان ها هر چند جزئی و به صورت خراش باشد و مراجعه فوری فرد مجروح به مرکز بهداشت
۵- خودداری از ریختن زباله و پس مانده های غذایی در اطراف منازل و گذرگاه ها و معابر عمومی و استفاده از کیسه های مخصوص حمل زباله و همکاری با ماموران شهرداری در هنگام جمع آوری زباله
۶- همکاری با ماموران شهرداری و اداره حفاظت محیط زیست در نابودی سگ های ولگرد
۷- جلوگیری از تماس سگ های خانگی با
سگ های ولگرد
۸- در صورت بروز هرگونه تغییر رفتار در حیوانات، باید فوری به دامپزشکی اطلاع داده شود.
در کشور ما برای کسانی که بوسیله حیوان مشکوک به هاری گاز گرفته شده باشند واکسیناسیون ضدهاری برای پیشگیری از بیماری انجام می شود
الف) پس از مواجهه: جهت افرادی است که به هر نحو مورد گزش حیوانات قرار می گیرند و توسط آنها مجروح می شوند که خود به دو شکل کامل و ناقص انجام می شود.
واکسیناسیون کامل ۵ نوبتی:
جهت افرادی که حیوان مهاجم از نظر هاری مثبت بوده یا متواری شده باشد و یا در صورتی که حیوان مهاجم سگ یا گربه است حداکثر تا ۱۰ روز پس از گاز گرفتن حیوان مزبور از بین برود و یا علائم هاری را نشان دهد که پنج نوبت واکسن در روزهای صفر (روز مراجعه) روز سوم، هفتم، چهاردهم و سی ام تزریق می شود.
واکسیناسیون ناقص: جهت افرادی که حیوان مهاجم از نظر هاری منفی بوده و یا در صورتی که سگ یا گربه است تا ۱۰ روز پس از گاز گرفتن سالم بماند که ۳ نوبت در روزهای صفر (روز مراجعه) روز سوم و هفتم تزریق می گردد.
در سطح شهرستان کرمانشاه مراکز بهداشتی درمانی شهری و روستایی زیر به صورت شبانه روزی و رایگان واکسیناسیون هاری را انجام می دهند:
مرکز بهداشتی درمانی شهری حاج دایی
مرکز بهداشتی درمانی روستایی ماهیدشت
مرکز بهداشتی درمانی روستایی کوزران
مرکز بهداشتی درمانی روستایی ورله
مرکز بهداشتی درماین روستایی چنار

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

4 + 4 =

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>