جمعه , ۴ خرداد ۱۳۹۷
آخرین خبرها

تصویر های قدیمی ازسیمای کرمانشاه با قلم دوربین درخاطرات خواندنی از بیستون تا چهلستون اثر استاد منوچهر نجمایی

image_print

ح- مولایی فر
بخش اول

استاد « منوچهر نجمایی» نام آشناترین معلم و روزنامه نگار کثیرالقلم، حداقل برای جمع زیادی از شهروندان کرمانشاهی در پنجاه سال اخیر که در عرصه ی مراکز آموزشی « تعلیم وتربیت» سازمان آموزش وپرورش چندصباحی مقیم کلاس های درس بوده اند وچه آنانی که درفضای جراید کرمانشاه ( به ویژه هفته نامه ی دیروزین باختر و روزنامه ی امروزین این نشریه) سیرو سیاحت فرهنگی داشته اند و دارند بخشی از حافظه ی آنها با تابلوهای مینیاتوری کتب درسی درگالری مدرسه ها نقش بسته است و درگوشه گوشه این خزانه ی خاطره ها، تلنباری از موضوعات نوشتاری درحوزه های گوناگون مسائل سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی با نیش قلم نقد وتجزیه وتحلیل جامعه شناختی، روانشناختی و گاه ملاحت حلاوت بخش « طنز» جایی برای خود باز کرده است.
استاد نجمائی اگرچه اصالتاً ریشه خانوادگی اش از آبشخور زاینده روز اصفهان، جان مایه گرفته و چهل چراغ اندیشه اش بازتابی از چهلستون سپاهان را انعکاس می دهد، اما مُثُل وجودی این قلم زن سفره ی قلمکار روزنامه نگاری در گسترده ی
وسیع مطبوعات سال ۱۳۱۸ خورشیدی، دردومین ماه فصل زایش شکوفه ها بر سرشاخسار درختان یعنی ماه اردیبهشت درخانه ای در گذر حاج محمدتقی اصفهانی کرمانشاه، پای به جهان هستی گذاشت، تا در عنفوان جوانی، باتیشه ی قلم، طنین عاشقانه ی « فرهاد» خسرو خوبان دیار دلدادگی را از پای قامت کشیده ی کوه
«بیستون» نماد دلنوازترین تراژدی درام عاشقانه ی « شیرین وفرهاد» و فریاد رسای تاریخ باشکوه ایران زمین از اعصار باستان را در عظیم ترین سنگ نوشته ی جهان از زبان داریوش به درون تالارهای عمارت «چهل ستون» مظهری زنده از عهد پادشاهان صفویه طنین افکن باشد. وما در این برهه از برش تاریخ، شاهد چاپ کتابی ارزشمند از این استاد گرانمایه هستیم. تحت عنوان زیبای تاریخ مدارانه ی
« از بیستون تا چهلستون» که در حقیقت انعکاسی از خاطرات زندگی فرهنگی- اجتماعی این معلم اهل ادب پارسی است.
کتاب ششصد صفحه ای مصور مذکور، از سوی نشر مورخان تهران در اواخر سال ۱۳۹۶ ( طبق روال مرسوم زمانه که جای بسی تاسف ودریغ است) با شمارگان ۱۰۰۰ نسخه راهی بازار کتاب شده است.
جناب « دکتر علی ططری» فرزند شایسته زنده یاد « اسماعیل ططری» نماینده اسبق مجلس شورای اسلامی از خطه ی کرمانشاهان بر پیشانی آن مقدمه ای نگاشته است.
دومین مقدمه به قلم « پرویز نجمایی» برادر نویسنده است که در باب خاطره نویسی برادرش به اختصار توضیحاتی می دهد و اظهار می دارد:
« این نوشته که در حقیقت تاریخ شفاهی کوچکی است که دوران کودکی ونوجوانی منوچهر را در شهر اصفهان بازگو می کند وکنجکاوی ونگرش خاص او به مسائل پیرامون زندگی اش که کنجکاوانه آن را دنبال می کرد باعث جمع آوری خاطرات آن دوران شده است که در تمام سطرها ونوشته هایش می توان بر بسیاری از اتفاقات و رویدادها که شاید هرگز در کتابی نیامده است پی برد و دریافت که اصولا زندگی جوانی در دهه ی چهل تا امروز با چه فرازو نشیب های مثبت ومنفی روبرو بوده است.»
و در ادامه می خوانیم:
« منوچهر که درخانواده ای روزنامه نگار… به دنیا آمده است … اینک پس از سالیان دراز… مسائل پیرامون خود را از چشم یک خبرنگار… به نگارش در آورده است.
[ مطالب کتاب از بیستون تا چهلستون] به طور روزانه یا ماهیانه تنظیم ونوشته نشده بلکه به طور غیر مستقیم به هم اتصال می یابد وخواننده بدون آن که تاریخ بخواند وبخواهد آن را به هم پیوند زند آگاهانه به مسائل وگفته های جامانده نیز وصل می شود…»
نقل به اختصار و حذف ص ۱۳
استادنجمائی در خاطرات تلخ و شیرین خود با دیدگاه معرفت جویانه ی معلمی ودوربین قلم ریزبین خبرنگاری، در قالب نثری روان وسلیس وشیوایی بیان، رویدادهای خشک تاریخ وحوادث تلخ اجتماعی دوران خویش را در بطن نوشته هایش که بویی از صمیمیت وصداقت کلام را به مشام می رسد. در حقیقت دست به تاریخ نگاری اجتماعی زده است.
وی به هنگام تحریر اولیه ی این خاطرات از برهه برهه ی زندگیش درنشریه ی مردمی باختر، به سیاق حرفه ی معلمی، گزارش زیست نامه ی خویش را با عنوان « زنگ تاریخ» می نگاشت و اینک آن سلسله نوشتارها ( با اضافات و کاهش های احتمالی) در کالبد ماندگار کتاب، بیستون کرمانشاه را که سند هویت تاریخ ایران ازعصر باستان تا کنون بر شانه های جسیم ومقاوم خویش حمل می کند به بخش دیگری از تاریخ پر فراز و نشیب ایران عزیز در پایتخت فرمانروایی مرشدان حکومتگر صفویه یعنی چهلستون اصفهان باحلقه های زنجیری از خاطره نویسی چنان به هم متصل کرده است که خواه ناخواه خوانندگان با خوانش نوشته های استاد منوچهر نجمایی احساس می کنند در اوقات فراغت از روزمرگی زندگی اجتماعی، پای درکلاس درس تاریخ گذاشته اند.
اصولاً یکی از ویژگی های بارز خاطره نویسی پیوند رویدادهای خصوصی وشخصی نویسنده با رخدادهای تاریخ سیاسی- اجتماعی جامعه ای
است که وی در فضای آن استنشاق میکند. چنانچه این خصوصیت ارزشمند بیان نمایه هایی از تاریخ از سوی خاطره پردازان نادیده گرفته شود، ماهیچه ها و رگ وپی نوشته ها توده حجیمی ازصدها هزار سلول و یاخته ی کلماتی است که در یک آوند کیسه ای ریخته شود.
اما اگر همین کالای متنوع خاطرات ذهنی را استخوان بندی رویدادهای تاریخ سیاسی – اجتماعی قامت برافرازد کتاب های خاطره نویسی، سربازان مسلحی هستند که چراغ بدست، تاریکی تاریخ گذشته سرزمین را با چشمانی باز وبازوانی توانمند می کاوند وحاصل این بینش نگاری بصیرتمند، یعنی استفاده از تجربه های گذشته به سود آیندگان و آنانی که در فراسوی حال می زیند تا آینده بهتری راتسخیر نمایند، رقم خواهد خورد.
ادامه دارد…

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

9 + 1 =

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>