دسترسی به شهر آرمانی به مراتب ارزش بیشتری نسبت به کلان شهر دارد

مشروح خبر

ح- مولایی فر
بخش چهارم

ابوعلی سینا از دانشمندان و پزشکان و فیلسوفان عالی قدر ایرانی، درباره جامعه مدنی می گوید «جامعه ی بشری محصول تقسیم کار اجتماعی است. تقسیم کار اجتماعی بدان سبب پدید می آید تا هر کس بنابر شایستگی خود، بخشی از نیازهای گوناگون آدمیان را برآورده سازد. مردم در قابلیت ها نابرابرند و این نابرابری با حکمت خداوندی سازگار است. زیرا بدون این نابرابری، زندگی اجتماعی هستی نمی یابد و اگر همه ی آدمیان در قابلیت برابر بودند، هر آینه هلاک می شدند. جامعه نه تنها برای سامان دادن به زندگی مادی مردم ضروری است که نیازهای روحانی و معنوی آنان را نیز برآورده می سازد.»
شهر آرمانی ص 110
درادامه مبحث به طور اجمال نگاهی به اندیشه های خواجه نصیرالدین طوسی که در رشته های گوناگون دانش و فلسفه آثاری نگاشته است، می اندازیم.
این حکیم و سیاستمدار در کتاب اخلاق ناصری به موضوع شهر آرمانی ویا مدینه فاضله با پیروی از فارابی و ابن سینا معتقد است: « انسان مدنی بالطبع است و باور دارد که کمال انسانی تنها در جامعه تحقق می یابد... می گوید: فضیلت مقوله ای است اجتماعی وتنها در گیرودار زندگی با دیگر انسان ها مفهوم و ارزش می یابد... و بر این باور است که نیاز آدمیان به همکاری، تنها سبب پدید آمدن جامعه است. تنها در پناه همکاری جمعی است که زندگی به مفهوم اجتماعی و انسانی آن ممکن می گردد.
او معتقد است تقسیم کار اجتماعی منشأ الهی دارد. حکمت خداوند ایجاب می کند که آدمیزاد دراستعداد نیروی اندیشه و خرد نابرابر آفریده شود تا هر کسی پیشیه ای در خور طبیعت و استعداد خود برگزیند.
وی معتقد است که اگر مردم برابر بودند همگی هلاک می شدند. این نابرابری در خرد وفضیلت ها از بالاترین سطح آغاز می شود و تا مرتبه ماقبل بهائم فرو می آید.
در این طبقه بندی گروه های انسانی بر حسب قوه ی
درک در طبقاتی جای می گیرند:
1- فاضل ( داناترین مردمان) 2- اهل ایمان 3- اهل تسلیم 4- مستضعفان...» ص 115
موارد بالا با توضیحات همراه است که از ذکر آنها صرف نظر شده است به اصل منبع مراجعه شود. خواجه نصیرالدین طوسی تاکید دارد: « وجود عدالت در مدینه فاضله، از ارکان ضروری آن به حساب می آید و تحقق آن بسته به این است که هرکس بر حسب شایستگی درپایگاه راستین خود جای گیرد و به کاری بپردازد که با سرشت و استعداد او
سازگار است.
هیچ کس نباید بیش ازیک پیشه داشته باشد.... زیرا پرداختن به یک پیشه، باعث دقت و مهارت شخص در آن پیشه شده، او را به کمال و استادی می رساند.
خواجه نصیرالدین به پیروی از فارابی، آفت هایی را که شهر آرمانی را تباه می سازد « نوابت» می نامد.
اینان که با هنجارهای شهرآرمانی ناسازگارند، پنج گروهند: 1- ریاکاران وظاهرسازان 2- تحریک کنندگان قانون به سود خود 3- نافرمانان 4- کج فهمان و بداندیشان 5- دروغگویان و ناآگاهان ، درنهایت خواجه نصیر الدین بر سرعت و انجام کار در زمان معین تاکید می کند.»
نقل به اختصار وحذف وتناوب صص 117-118
با توجه به این نکات وتوضیحات آیا دلیل عقب ماندگی و عدم توسعه شهری در استان انصافاً ناشی از جابجایی این گروه ها در پیکره ی هرم قدرت اجرائی آن در شهرمان به چشم نمی خورد؟
با تغییر والیان به عنوان بالاترین مقام در عرصه ی مدیریت کلان متاسفانه برخی استانداران در راستای ابقای خویش بر مسند قدرت، بدون توجه به اصل شایستگی، مدیران ناکارآمد و ناتوان را بر کنار نمی کنند وهر از گاهی نیز به این امر تن در می دهند. به انتصاب مدیران وارداتی مبادرت می ورزد و عملاً با این حرکت، برخی از آنان اصل شایسته سالاری را نادیده می گیرند.
و از سوی دیگر، با نادیده گرفتن رجال و شخصیت های کاردان، مدیران مقتدر در استان را به انزوا می کشاند. بدون شک انتصاب مدیران ناتوان، به مساله ریاکاری و ظاهر سازی دامن می زند.
چند شغله بودن مدیران هم در سطح کشور وهم در سطح استان یک امر بدیهی است و اینجا می بینیم کمتر مدیری در به پایان رساندن طرح ها و پروژه های عمرانی- فرهنگی و ... توفیق بدست می آورد.
در آغاز شروع بکار برای ایفای وظایف کلنگی بر زمین می زند سال ها طول می کشد تا طرح مورد نظر به سامان برسد.
در کتاب شهر آرمانی مولف آن از زبان و آثار دو شاعر که درسخنوری زبر دست هستند در باب شهر آرمانی توضیحاتی می آورد یعنی از منظر حکیم نظامی گنجوی همچنان از زبان عبدالرحمن جامی به این مقوله می پردازد.
مع الوصف آنچه را که معماران وشهرسازان درباره ی شهر آرمانی ارائه می دهند ارزش علمی و عملی دارد. زیرا موارد مد نظر این دو گروه بیشتر با واقعیت های ملموس زندگی هم خوانی دارد مانیز می کوشیم تا از نظرات ارزشمند این دو گروه بیشتر استفاده ببریم. طبعاً از دیدگاه کسانی که در باب شهر سخن به میان می آید لازم است ابتدا تعاریف مختلف شهر را مورد بررسی قرار دهیم تا از خلال این تعریف ها ویژگی های یک شهر خوب و ایده آل و آرمانی برایمان روشن شود .
یکی از بهترین وجه تمایز بین شهر وده تعداد جمعیت آن است یعنی تعریف عددی شهر براین اساس در بیشتر ممالک حد جمعیت شهر 2500 نفر است. این حد جمعیت شهر در کشورهای مختلف تفاوت دارد مثالاً در فرانسه و آلمان 2000 نفر، درهلند وایران 5000 نفر مشخص کننده ی شهری بودن یا روستایی بودن یک نقطه می باشد.
تعریف دیگر، قدمت تاریخی آن است. نوع دیگر تعریف شهر، تعریف حقوقی واداری است. فی المثل، وجود بازار درشهر، پرداختن به خدمات نظامی، مشاغل سکنه ی آن غیر از کارکشاورزی، نوع مسکن در آمد، پوشاک مردم و ... وجه تمایز شهر با روستا است.
خلاصه ی کلام اینکه در حقیقت شهرجایی است با جمعیتی تعلیم یافته در بخش خدمات اداری، بانکداری، آموزش و پرورش، بهداشت، صنایع وکارخانه های بزرگ، با سبک زندگی متفاوت از جامعه روستایی ...»
نقل به مفهوم، خلاصه نویسی، حذف، تلفیق جمله ها
صص 132-133
امروزه توسعه ی صنعت در سیمای شهرها تاثیر مستقیم دارد ومهندسان شهرساز با توجه به اصل « هندسه ی شهر» به طرح ریزی شهر همت می گمارند.
فراموش نکنیم، حفظ هویت سنتی وتاریخی شهرهای قدیمی از لحاظ ارزشمندی بافت تاریخی آن، نباید با توسعه ی شهر با تخریب آثار تاریخی همراه باشد هر چند در عصر صنعت، شهرها دچار دگرگونی های بسیاری شده و می شود معهذا نماهای ابنیه ی تاریخی- فرهنگی نباید در رویکرد تحولات مدرن و باز سازی شهرها، نادیده گرفته شود.
معماران شهرساز با حفظ اولویت به موضوع فرهنگی- سنتی اماکن تاریخی با طرح های جامع، طوری پیش بروند که شهر در پسمانده های گذشته، دچار تنگی نفس نشود.
راهکارهای توسعه وعمران بگونه ای رقم بخورد که نیروهای سیاسی با نیروهای اقتصادی در یک محور هماهنگ گام بر دارند. تا نظم نوین شهر در ساماندهی جدید، گرفتار بی نظمی و آشفتگی نباشند. یعنی موضوعاتی چون رفت و آمدها، به هر شکل آن، عبور از پیاده روها ومساله ی ترافیک به آسانی قابل حل باشد. مسائل بهداشتی کاملاً مد نظر قرارگیرد.
ادامه دارد...

این مطلب را به اشتراک بگذارید

اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در google
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
اشتراک گذاری در pinterest
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در email
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در skype
اشتراک گذاری در odnoklassniki
اشتراک گذاری در digg

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

چهار × 1 =

64 + = 74